26

1 آدمایِ نادانَ احترام نَئَن، ورفی مَأنه کی تابستان بوأره، یا بارانی کی درو موقع. 2 نیفرین کسی کی اونِ مُستحق نیبه یَ اثر نوکونه، چی چی نی یا پرستویی یَ مَأنه کی اَطرف اوطرف خوره پره و جایی نینیشینه. 3 شلاق اَسبِ شین و اَفسار اولاغِ شین، چوبم آدمِ احمقِ پوشتِ شین. 4 نادانَ مطابقِ اونِ نادانی جواب ندن، نوکونه تونم اونِ مَأنستَأن بیبی. 5 وَأستی اَحمقَ اونِ حماقتِ اندازه جواب دَئَن، وگرنه خیال کونه کی عاقله. 6 هر کی بواسطۀ ایتَه آدمِ احمق، پیامی اوسه کونه، اَنَ مَأنه کی خو پایَ وَأون دَره یا زَهر خوردَأن دره. 7 مثالی کی نادانِ دَهنِ جَه بیرون اَیه، آدمِ لنگِ پایَ مَأنه کی سُسته. 8 آدمِ احمقَ احترام نَئَن، اَنَ مَأنه کی بخوایی سنگَ رازین چوبَ دَوَدی. 9 مثالی کی آدمِ نادانِ دَهَنِ جَه بیرون اَیه، خیسی یَ مَأنه کی آدمِ مستِ دسِ دورون فرو شِه، ولی اونَ حالی نیبه و بی اثره. 10 کسی کی آدمِ احمق، یا هر تازه جی راه فأرسه ایی یَ استخدام کونه، تیراندازی یَ مَأنه کی بی هدف همۀ راه دُوأرأنَ زخمی کونه. 11 هوطو کی سگ وَأگرده خو خو استفراغ بوکوده یَ خوره، آدم احمق و نادان بازم خو حماقتَ تکرار کونه. 12 کسی کی خو نظرِ جَه خورَه حکیم دَأنه یَ دینی؟ ایتَه احمقَ ویشتر جی اون شَه اُمید دَوَستَن. 13 آدمِ تنبل خانه میَأن ایسه و گویه:«راه میَأن شیر ایسَه، کوچه خیابانِ میَأن شیر ایسَه» 14 دَر خو پاشنه رو چرخ خوره و، تنبلم خو رختخوابِ دورون. 15 تنبل خو دسَ بُشقابِ طرف درازَ کونه، ولی جی روی تنبلی غذایَ خو دَهَن تَأنوَده. 16 ولی با اَنحال آدم تنبل خورَه جی هفتَ مردِ عاقلم حکیم تر دَأنه. 17 کسی کی بیشه دعوایی کی اونَ مربوط نیبه میَأن دخالت بوکونه، کسی یَ مَأنه کی ایتَه ولگردِ سگِ گوشَ فَأکشه 18 ایتَه دیوانه یَ مَأنه کی تیرِ آتشی و خطرناک پرتاب کونه، 19 اون کسی کی خو همساده یَ گول بزنه و بازن بوگویه؛ شوخی کودَأن دوبوم! 20 هیزم نمَأنه، آتش خاموشَ بِه، گب خبربورم نِئسِه، دعوا تومامَ بِه. 21 هوطو کی زغال و هیزم آتش روشنَ کوند، دعواگیرِ مردَأی هم جنگ و دعوا بپا کونه. 22 آدمِ گب خبربورِ حرفَأن، لذیذ لقمه ایی یَ مَأنه، کی لذتِ اَمرَه انسانِ دیلِ عُمقِ میَأن فرو شِه. 23 گبایِ پور محبت و شیرین، دیلِ شرارتَ جیگا دِهه، دوروست لعابی مَأنستَأن کی گیلی ظرفَ پوشَأنه. 24 آدمِ کینه ایی، خو حرفَأنِ اَمرَه خو کینه یَ جیگا دِهِه، ولی خو دیلِ میَأن فریبَ پرورش دِهِه. 25 وختی خُرمه گبان زنه، تو اونِ گبانَ باور نوکون، چره کی اونِ دیلِ میَأن هفتَه چیه مکروه نَهه. 26 هرچند خو نفرتَ حیله اَمرَه جیگا دِهِه، ولی آخرسر اونِ خباثت و شرارت جماعتِ ورجَه آشکارَه بِه. 27 هر کسی دیگرانِ رِه چاه بکنه، خودش اونِ میَأن دکفه، و هر کی سنگی یَ دیگرانِ طرف هُل بده، اون سنگ وَأگرده و خودشِ رو کفه. 28 زبانی کی دوروغ گویه خو قربانی یانِ جَه نفرت دَأره، و دَهَنی کی چاپلوسی کونه، ویرانی به بار اَوره.