12

¹ اگر عاقلِ اشتباهَ اونَ بوگویی، خوشحالَ بِه و معرفتَ دوس دَأره، ولی هر کسی کی انتقاد بوستَأنِ جَه نفرت بدَأره احمقه. ² آدمِ خوب خدا خوشنودی یَ بدس اَوره، ولی کسانی کی نقشۀ شیطانی کشدَ خدا محکوم کونه. ³ آدمی بدی جَه هیچ جایی یَ فأنرسه، ولی عادلان و دوروستکاران همیشه ثابت و اُستوار مَأند. ⁴ زن خوب خو مردِ سرِ تاجه، ولی زنی کی بی حَیا بیبه و خو مردَ شرمنده بوکونه، خو مردِ رِه مریضی پوکی اُستخوانَه مَأنه. ⁵ آدمایِ دوروستکارِ فکرأن انصاف و عدالته، ولی آدمِ شرورِ نیّت دوروغ و فریبه. ⁶ آدمایِ شرورِ حرفان مردمَ به کوشتَن دِهه، ولی آدمایِ دوروستکارِ گبان مردمَ نجات دِهه. ⁷ شروران سرنگون و نیست و نابودَ بود، ولی عادلانِ خانه آبادَ بِه. ⁸ آدمِ عاقلَ همه احترام نهد، ولی آدمِ احمقَ همه خار و خفیف دَأند. ⁹ اگر کسی ایتَه آدمِ معمولی بیبه ولی اونِ زندگی تأمین بیبه، خیلی بهتره جی اونه کی خورَه پیله کس نیشان بده ولی خو شبِ نانِ رِه مُحتاج بیبه. ¹⁰ آدمِ عادل خو حیوانِ جانِ رِه هم فکر کونه، ولی آدمِ شرور رَحم و مُروت نَئره و حیوانانَ ظُلم کونه. ¹¹ هر کی خو زمینَ بکاره، آذوقه فراوان بدس اَوره، ولی کسی کی هَچین بگرده و خو وختَ تلف بوکونه، عقلِ دوروست و حیسابی نَئره. ¹² آدمِ شرور حتی دوزدِه دوزدی مالم طمع دَأره، ولی عادلان و دوروستکاران خوشَأنِ مالِ جَه همدیگرَ کمک کوند. ¹³ آدمِ شرور خو دوروغانِ وَسی گرفتارَ بِه، ولی آدمِ دوروستکار خو صداقتِ وَسی گرفتاری جَه نجات پیدا کونه. ¹⁴ انسان خو گبان و حرفانِ نتیجه یَ دینه، و هر چیَه کی بکاره هونَ وُچینه. ¹⁵ آدمِ نادان خیال کونه هر کاری کی کونه دوروسته، ولی آدمِ عاقل دیگرانِ نصیحتَ گوش دِهه. ¹⁶ آدمِ نادان وختی توهین بِهه زود عصبانی بِه، ولی آدمِ عاقل بی احترامی و توهین ندید گیره. ¹⁷ وختی حقیقت بوگوفته بیبه، اَن عدالت کی اِجرا بِه، ولی شاهدی کی دوروغ گویه باعث بی عدالتی بِهِه. ¹⁸ ایسَأد کسانی کی اوشَأنِ گبان شمشیرِ مَأنستَأن آدمِ دیلِ میَأن فرو شِه، ولی حکیمانِ گبأن آدمِ رِه شفایه. ¹⁹ دوروغِه عُمر کوتاهه، ولی حقیقت تا اَبد پایدار مَأنه. ²⁰ کسانی کی افکارِ شیطانی دَأرد اوشَأنِ دیل پور جی فریبه، ولی شادی و خوشحالی کسانی نصیب بِهه کی صُلح و آرامشَ برقرار کوند. ²¹ آدمِ دوروستکارِ رِه هیچ موقع ایتفاقِ بدی دنکفه، ولی شریران همیشه گرفتاری و زحمتِ میَأن ایسَد. ²² خداوند دوروغگویانِ جَه تنفر دَأره، ولی اوشَأنی کی وفادار و دوروستکاردَ دوس دَأره. ²³ آدمِ عاقل خو علم و دانشَ به نمایش نِنه، ولی آدمِ نادان خو حماقتَ آشکارَ کونه. ²⁴ کار و تلاش آدمی یَ به قدرت رِسَأنه، ولی تنبلی آدمَ مردمِ نوکر کونه. ²⁵ غم و غصه آدمی شادی یَ جی میَأن بوره، ولی حرفِ خوب آدمِ دیلَ شادَ کونه. ²⁶ آدمِ دوروستکار مردمَ راهِ دوروستَ نیشان دِهه اوشَأنَ اوطرف هدایت کونه، ولی آدمِ شرور اوشَأنَ مُنحرفَ کونه. ²⁷ آدمِ تنبل حتی خو شکارَ کباب نوکونه، ولی آدمِ زرنگ خو دارایی قدرَ دَأنه. ²⁸ عدالت و راستی راهِ زندگانیه و اونِ میَأن مرگ و نابودی وجود نَئره.