یهودیان انتظار داشتند مسیح شاهی قدرتمند باشد چون در عهد عتیق به دفعات چنین گفته شده است. ولی به طرق مختلف گفته شده که مسیح رنج میکشد و پولس نیز به یهودیان چنین میگوید.
(See: /WA-Catalog/en_tw?section=kt#christ)
پولس گفت که آتنیان «مذهبی» بودهاند، ولی آنها خدای واقعی را نمیپرستید. آنها خدایان دروغین بسیاری را میپرستیدند. آنها در گذشته بر اقوام مختلفی غلبه یافته بودند و به پرستش خدایان مغلوبان خود پرداخته بودند.
(See: /WA-Catalog/en_tw?section=kt#falsegod)
در این باب لوقا برای اولین بار توصیف میکند که پولس چطور پیغام مسیح را با کسانی که کوچکترین اطلاعی از عهد عتیق نداشتند در میان گذاشت.
شناسههای مستتر فاعلی در افعال اشاره به پولس و سیلاس دارند. (<اعمال ۱۶: ۴۰>)
این داستان از ادامه سفر خدمتی پولس، سیلاس و تیموتائوس میگوید. لوقا ظاهراً هنگام رسیدن آنها به تسالونیکی همراه آنها نبود، چون خود لوقا میگوید «رسیدند» نه «رسیدیم.»
این کلمه به عنوان نشانگذاری شکست در سیر داستان استفاده شده است. اینجا لوقا، تعریف کردن بخش جدیدی از داستان را شروع میکند.
«سفر کردند از میان»
شهرهای ساحلی در مکادونیه بوده است.
(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#translate-names)
اینجا «آمدند» را میتوانید به «رفتند به» یا «رسیدند به» ترجمه کرد. ترجمه جایگزین: «به شهر رفتندن یا «به شهر رسیدند» (See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#figs-go)
«پیش یهودیان رفتند...برای آنها استدلالی آوردند»
«عادتش بود» یا «معمولاً به جا میآورد» پولس معمولاً در سبت، وقتی یهودیان در کنیسه بودند، به آنجا میرفت.
«در هر سبت تا سه هفته»
«استدلالی ارائه دادند که آنچه کلام گفته را باور کنند[استدلالی آوردند تا بر آنچه از کتب مقدس است ایمان آوردند]» یا «با آنها درباره کتب مقدس بحث کردند» پولس مفاهیم کتاب مقدس را برای آنها باز میکند تا به یهودیان ثابت کند که عیسی همان مسیح است.
(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#figs-explicit)
اینجا «او» اشاره به پولس دارد. (<اعمال ۱۷: ۲>)
معانی محتمل: ۱) از توضیح کتاب مقدس برای فهم عموم مردم به نحوی سخن گفته شده که گویی پولس چیزی را میگشاید تا مردم بتوانند داخل آن را ببینند یا ۲) پولس واقعاً کتاب یا صحیفهای را باز میکرد و از آن میخواند.
(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#figs-metaphor)
«بخشی از برنامه خدا بود»
«به زندگی برگردد»
از میان کسانی که مرده بودند. کلمه «مردگان» توصیفگر همه مردگان در عالم اموات است. از میان آنها برخاستن به معنای دوباره زنده شدن است.
این را میتوان به حالت معلوم بیان کرد. ترجمه جایگزین: «یهودیان ایمان آوردند» یا «یهودیان فهمیدند»
(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#figs-activepassive)
«با پولس آشنا شدند»
این اشاره به یهودیانی دارد که خدا را پرستش میکردند، ولی با ختنه شدن یهودی نشده بودند.
اینجا در اصل از تقلیل دادن استفاده شده تا بر تعداد زیاد زنان تاکید کند. ترجمه جایگزین: «زنان سرشناس بسیار»
(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#figs-litotes)
کلمه «ایشان» اشاره به یهودیان بیایمان و اشرار در بازار دارد.
طوری از حس حسادت سخن گفته شده که گویی شخص را تکان میدهد. ترجمه جایگزین: «بسیار حسادت کردند» یا «بسیار خشمگین شدند»
(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#figs-metaphor)
گویا میتوان بیان کرد که یهودیان حسادت کردند چون برخی از یهودیان و یونانیان پیغام پولس را باور کردند.
(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#figs-explicit)
اینجا کلمه «برداشته» به معنی این نیست که یهودیان به زور آنها را بردند. یعنی یهودیان آن اشرار را متقاعد کردند تا به آنها کمک کنند.
«چند مرد شرور.» کلمه «چند نفر» اشاره به چند مرد دارد.
«از میدان اصلی شهر» این مکانی عمومی برای کسب و کار است که در آن احشام و کالا خرید و فروش میشود و خدمات دیگر در آن صورت میگیرد.
اینجا «شهر» اشاره به مردم شهر دارد. ترجمه جایگزین: «باعث شورش مردم شهر شدند» یا «باعث شدند که مردم شهر طغیان کنند» (See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#figs-metonymy)
«با خشونت به خانه حمله کردند» این احتمالاً یعنی مردم به خانه سنگ پرت میکردند و سعی میکردند در خانه را بشکنند.
این اسم مردانه است.
(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#translate-names)
معانی محتمل «مردم»: ۱) مقامات دولتی یا گروهی قانونی از شهروندان جمع شدند تا تصمیم گیرند ۲) مهاجمین
اینجا «برادر» اشاره به ایماندران دارد. ترجمه جایگزین: «برخی از ایمانداران دیگر»
«در حضور مقامات»
رهبران یهودی صحبت میکردند و در متن اصلی عبارت «این مردان» استفاده شده که اشاره به پولس و سیلاس دارد.
این عبارت روشی است که به آن طریق میگویند پولس و سیلاس هر جایی که میرفتند مشکل ایجاد میکردند. رهبران یهودی درباره تاثیر تعالیم پولس و سیلاس اغراق میکردند. ترجمه جایگزین: «باعث مشکل در سراسر دنیا شدند» یا «باعث مشکل در هر جا که میرفتند شدند»
(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#figs-hyperbole and /WA-Catalog/en_tm?section=translate#figs-idiom)
این عبارت نشان میدهد که یاسون با پیغام مشکل آفرین رسولان موافق بود.
«نگران بودند»
یاسون و دیگران پولی را به مقامات شهر پرداخت کردند تا ضامنی برای رفتار خوب رسولان باشد؛ آن پول در صورت رفتار خوب متهمان به آنها برگردانده میشد، ولی در صورت ادامه رفتار ناهنجار از آن پول برای بازسازی آسیبها استفاده میکردند.
کلمات «دیگران» اشاره به ایمانداران دیگر دارد که نزد مقامات آورده شده بودند.
«مقامات اجازه دادند یاسون و ایمانداران دیگر بروند»
پولس و سیلاس در شهر بیریه به سفر خود ادامه میدهند.
کلمه «برادران» اشاره به مردان و زنان ایماندار دارد. ترجمه جایگزین: «ایمانداران»
(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#figs-gendernotations)
کلمه «اکنون» به منظور نشانگذاری شکست در سیر اصلی داستان استفاده شده است. اینجا لوقا اطلاعات پس زمینهای در مورد مردم بیریه را ارائه میدهد و میگوید به چه نحو مایل به شنیدن و بررسی کردن سخنان پولس بودند.
(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#writing-background)
این «نجیب زادگان» بیش از دیگران مایل به تفکر عمیق به این نظرات بودند. ترجمه جایگزین: «مردم روشن فکرتر» یا «مایلتر به شنیدن»
کلمه «کلام» اشاره به تعلیم دارد. ترجمه جایگزین: «به تعالیم گوش دهید»
(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#figs-metonymy)
اهل بیریه آماده سنجش موشکافانه تعالیم پولس درباره کتب مقدس بودند.
کتب مقدس را به دقت میخواندند و هر روز میسنجیدند»
«آنچه پولس گفت درست بود»
این صفحه عمداً خالی گذاشته شده است.
آتن جنوب بیریه بود. هر دو شهر در ساحل مقدونیه واقع شده بودند. آتن یکی از مهمترین شهرهای یونان بود. /WA-Catalog/en_tm?section=translate#translate-names)
طوری از شورانیدن خلق سخن گفته شده که گویی مردم مایعی هستند و آنها باعث به هم خوردن و زیر و رو شدن آن مایع میشوند. ترجمه جایگزین: «آنجا رفتند و تحریک کردند» یا «آنجا رفتند و برافروختند»
(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#figs-metaphor)
«مردم را نگران کردند» یا «باعث ترس و وحشت بین مردم شدند»
اینجا کلمه «برادران» اشاره به مردان و زنان ایماندار دارد. ترجمه جایگزین: «ایمانداران»
(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#figs-gendernotations)
«به سوی ساحل بروند.» از اینجا به بعد پولس احتمالاً با قایق به شهر بعدی سفر کرده است.
«کسانی که همراه پولس بودند» یا «کسانی که با پولس میرفتند»
«او به آنها گفت که به سیلاس و تیموتائوس سفارش کنند.» این را میتوان به صورت نقل قول مستقیم بیان کرد، درست همان طور که در UDB انجام شده است.
(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#figs-quotations)
این بخش دیگری از داستان سفر پولس و سیلاس است. پولس حالا در آتن است و سیلاس و تیموتائوس به او ملحق میشوند.
این کلمه شکست را در سیر اصلی داستان نشانگذاری میکند. اینجا لوقا بخش جدیدی از داستان را شروع میکند.
اینجا منظور از «روح» خود پولس است. این را میتوان به حالت معلوم بیان کرد. ترجمه جایگزین: «او ناراحت شد چون دید که در هر جای شهر بتها قرار داده بودند» یا «با دیدن بتها در هرجای شهر ناراحت شدند»
(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#figs-synecdoche and /WA-Catalog/en_tm?section=translate#figs-activepassive)
«بحث کردند» یا «صحبت کردند.» این یعنی شنوندگان با او سخن گفتند و از او سوالاتی پرسیدند. او تنها سخنگو نبود.
این اشاره به غیر یهودیان دارد که خدا را پرستش میکردند و او را بدون اطاعت از تمام قوانین یهودی متابعت میکردند.
«در مکانهای عمومی.» اینها مکانهای تجارت عمومی بودند که در آنها احشام خرید و فروش و خدمات دیگر ارائه میشدند.
اینجا کلمه «او» و مشتقات آن اشاره به پولس دارد.
این افراد باور داشتند همه چیز بر حسب اتفاق شکل گرفته و خدایان آنقدر مشغول عیش نوش هستند که خود را برای این عالم به زحمت نمیاندازند. آنها منکر قیامت بودند و فقط به دنبال لذتهای ساده زندگی میگشتند.
(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#translate-names)
این افراد ایمان داشتند که آزادی از تسلیم شدن در برابر سرنوشت نشات میگیرد. آنها منکر خدای پرمحبت و شخصی بودند و قیامت را رد میکردند.
(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#translate-names)
«به او بر خورد»
«برخی از فیلسوفان گفتند»
کلمه «یاوهگو» برای پرندگانی استفاده میشد که دانه خود را جمع میکردند. این اشاره منفی به شخصی دارد که اطلاعات کمی داشت. فیلسوفان درباره پولس میگفتند که اطلاعات کمی دارد و حرفش ارزش شنیدن ندارد. ترجمه جایگزین: «این بی سواد کیست»
(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#figs-metaphor)
فیلسوفان دیگر گفتند
«او به نظر واعظ است» یا «او به نظر به دنبال جمع کردن پیرو برای فلسفه خود است»
منظور از «غریب» حس عجیب بودن چیزی نیست بلکه منظور بیگانه بودن آن است. خدایی که با خدایان مورد پرستش یونانیان و رومیان متفاوت بود.
این به معنای دستگیر کردن پولس نیست. فیلسوفان پولس را دعوت کردند تا رسماً با رهبران صحبت کنند.
«کوه مریخ» مکانی برای ملاقات رهبران بود. ترجمه جایگزین: «به رهبرانی که در کوه مریخ ملاقات میکردند»
(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#figs-metonymy)
اینجا رهبران در کوه مریخ سخن میگفتند. این را میتوان در قالب جملهای تازه بیان کرد. ترجمه جایگزین: «کوه مریخ. رهبران به پولس گفتند»
این تخته سنگ یا تپهای بر آتن بود که احتمالاً اعضای دادگاه عالی آتن آنجا جمع میشدند.
(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#translate-names)
طوری از تعالیم پولس درباره عیسی و قیامت سخن گفته شده که گویی شئي است که برای شخصی دیگر آن را میآوردند. اینجا «گوش» اشاره به آنچه میشنوند دارد. ترجمه جایگزین: «چون چیزی را تعلیم میدهی که تا به حال نشنیدهایم»
(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#figs-metaphor and /WA-Catalog/en_tm?section=translate#figs-metonymy)
کلمه «جمیع» تعمیم است که به تعداد زیادی اشاره دارد. ترجمه جایگزین: «حالا خیلی از آتنیان و غریبان ساکن آنجا»
(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#figs-hyperbole)
«اهل آتن» اشاره به مردم آتن دارد. آتن شهری نزدیک ساحل زیر مقدونیه بود (یونان امروزی).
(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#translate-names)
«خارجیها»
در این قسمت به نحوی از «فراغت» سخن گفته شده که گویی شئی است و شخص میتواند آن را مصرف کند. ترجمه جایگزین: «از زمان خود فقط برای گفت و شنود استفاده میکردند» یا «همیشه کاری جز گفت و شنود انجام نمیدادند»
(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#figs-metaphor)
عبارت «فراغتی نمیداشتند» مبالغه است. ترجمه جایگزین: «کار زیادی جز گفت و شنود انجام نمیدادند» یا «اکثر زمان خود را در گفت و شنود میگذراندند»
(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#figs-hyperbole)
«در مورد ایدههای فلسفی بحث میکردند» یا «درباره چیزهای تازه بحث میکردند»
پولس صحبت خود با فیلسوفان در کوه مریخ را شروع میکند.
پولس به نمایش عمومی حرمت گذاری به خدایان از طریق دعا، ساختن قربانگاه و قربانی گذراندن توسط آتنیان اشاره میکند.
«حینی که از بین آنچه برای پرستش ساختهاید رد میشدم و مشاهده کردم» یا «حینی که در شهر قدم میزدم، اشیایی را برای پرستش دیدم»
معانی محتمل: ۱) «به خدایی ناشناس» یا ۲) «به خدایی که شناخته شده نیست»
«جهان» به طور کل اشاره به آسمان و زمین و همه چیز در آن دارد.
«چون او خداوند است» اینجا «او» اشاره به خدایان ناشناس دارد که در اعمل ۱۷: ۲۳ آمدهاند که پولس توضیح میدهد خداوند خداست.
کلمه «آسمان» و «زمین» با هم به کار رفته که معنای همه موجودات و هر چه در آسمان و زمین است را میدهد.
(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#figs-merism)
اینجا منظور از «دست» مردم است. ترجمه جایگزین: «مردم با دست ساخته بودند» یا «که مردم ساخته بودند»
(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#figs-synecdoche)
اینجا «خدمت کرده» حس درمان کردن مریض توسط دکتر و خوب شدن مریض را میرساند. ترجمه جایگزین: «کار دست انسانها هم از او حفاظت نمیکند»
(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#figs-activepassive)
اینجا منظور از «دست» کلیت شخص است. ترجمه جایگزین: «به وسیله انسانها»
(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#figs-synecdoche)
«چون خود او.» کلمه «خود او» برای تاکید بیشتر استفاده شده است.
(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#figs-rpronouns)
شناسه مستتر فاعلی در افعال «ساخت» و «فرمود» اشاره به خدا، خالق و «ایشان» و مشتق آن اشاره به ملتی دارد که بر زمین زندگی میکردند.
این به معنای آدم، اولین شخص خلق شده توسط خدا است. مترجمین میتوانند حوا را نیز در این قسمت بیاورند، چون از طریق آدم و حوا خدا انسانهای دیگر را آفرید. ترجمه جایگزین: «زوجی»
این را میتوان در قالب جملهای جدید بیان کرد. ترجمه جایگزین: «او تعیین کرد که چه وقت و کجا زندگی کنند»
تمام مشتقات سوم شخص اشاره به کسانی دارد که بر زمین زندگی میکردند و «او را» و تمام مشتقات آن اشاره به خدا دارند. کلمه «ما را» شامل سخنگو، شنونده و مردمی میشود که بر زمین زندگی میکردند.
(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#figs-inclusive)
«خدا را طلب کند» نشان از میل به شناختن اوست و «او را تفحص کرده، بیابند» نشان از دعا و داشتن رابطه با اوست. ترجمه جایگزین: «تا بخواهند که خدا را بشناسند و شاید بر او دعا کرده و یکی از قوم او شوند.»
(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#figs-metaphor)
این را میتوان به حالت مثبت بیان کرد. ترجمه جایگزین: «با این حال که نزدیک یکدیگر بودند»
(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#figs-litotes)
اینجا کلمه «در او» و «او» اشاره به خدا دارد (<اعمال ۱۷: ۲۴>). تمام مشتقات دوم شخص جمع شامل سخنگویان، شنوندگان و مردمی میشود که بر زمین زندگی میکردند. کلمه «شما» جمع است.
(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#figs-inclusive)
«چون به خاطر او»
شناسه مستتر فاعلی در فعل «میباشیم» شامل سخنگویان، شنوندگان و مردمان دیگر میشود.
(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#figs-inclusive)
چون خدا همه را خلق کرده بود به نحوی از همه مردم سخن گفته شده که گویی آنها فرزندان حقیقی خدا هستند.
(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#figs-metaphor)
اینجا «الوهیت» اشاره به ذات یا ویژگیهای خدا دارد. ترجمه جایگزین: «خدا مثل»
(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#figs-metonymy)
این را میتوان به حالت معلوم بیان کرد. ترجمه جایگزین: «که شخصی از مهارت خود استفاده میکند تا آن را تبدیل به چیزی کند که طراحی کرده است» یا «تصاویری که مردم با هنر و تخیل خود درست میکنند»
(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#figs-activepassive)
اینجا شناسه مستتر فاعلی در فعل «چشم پوشیده» اشاره به خدا دارد.
«چون آنچه گفتم حقیقت است»
«خدا تصمیم گرفت که مردم را در دوران جهالت مجازات نکند»
این اشاره به قبل از زمانی دارد که خدا به طور کامل از طریق عیسی مسیح خود را آشکار کرد و قبل از اینکه مردم به راستی بدانند چطور باید از خدا اطاعت کنند»
این یعنی همه مردم چه زن یا مرد. ترجمه جایگزین: «تمام مردم»
(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#figs-gendernotations)
پولس سخنان خود با فیلسوفان کوه مریخ را تمام میکند، سخنانی که در <اعمال ۱۷: ۲۲> شروع کرد.
«وقتی که آن شخص برگزیده جهان را به پارسایی داوری میکند»
اینجا «ربع مسکون» اشاره به مردم دارد. ترجمه جایگزین: «او مردم را داوری میکند»
(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#figs-metonymy)
«عادلانه» یا «منصفانه»
«خدا انتخاب خود را به همه نمایان کرد»
از میان کسانی که مرده بودند. کلمه «مردگان» توصیف گر همه مردگان در عالم اموات است. برخاستن از میان آنها به معنای دوباره زنده شدن است.
شناسه مستتر فاعلی در فعل «خواهیم» اشاره به آتنیان دارد نه پولس، پس منحصر است. گرچه برخی مایل بودند باز از پولس سخنی بشنوند ولی احتمال آن هست که فقط ادب را رعایت کرده باشند. (See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#figs-exclusive)
پایان بخشی از داستان درباره پولس در آتن است.
(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#writing-endofstory)
این کلمه به منظور نشانگذاری شکست در سیر اصلی داستان استفاده شده است. اینجا لوقا داستان را از تعالیم پولس به عکس العمل آتنیان انتقال میدهد.
این اشخاص حاضر در کوه مریخ و شنوندگان پولس بودند.
«برخی پولس را مسخره کردند» یا «برخی به پولس خندیدند.» اینها باور نداشتند که مرگ شخص و بازگشت او ممکن بود.
این صفحه عمداً خالی گذاشته شده است.
دِیوُنیسیوُس اسم مردی است. آریوپاگوس به طور ضمنی اشاره میکند که دِیوُنیسیوُس یکی از قضات در شورای کوه مریخ است.
(See: /WA-Catalog/en_tm?section=translate#translate-names)
این اسم زنی است.